"μαμα,μαμα,αυτοι οι κυριοι με τα γκρι κοστουμια τρωνε τη συνταξη μου"
Γνωριζετε την ιστορια με τα συνθετα ομολογα που αγορασαν πολλα ασφαλιστικα Ταμεια,προφανως κατοπιν υποδειξης απ το Υπουργειο Οικονομικων.
Εν συντομια η ιστορια εχει ως εξης:H Tραπεζα της Ελλαδος εκδιδει ενα πολυετες ομολογο 12ετους διαρκειας,αξιας 280 εκ ευρω με επιτοκιο euribor- 0,16%.
Τα ταμεια αντι να αγορασουν απευθειας απ τις τραπεζες-primary dealers,αγορασαν τελικα μετα απο πολλαπλες 'αγοραπωλησιες" μεταξυ τραπεζων-χρηματιστηριακων εταιρειων που επιβαρυναν το κοστος του ομολογου φτανοντας το στο 100% της ονομαστικης του τιμης(ενω ο πρωτος αγοραστης,η JP MORGAN το αποτιμησε στο 87,7% της ονομαστικης του αξιας).Ετσι αν και δεν θα καταγραψουν μαλλον λογιστικες απωλειες,στην ουσια παρκαραν ατοκα τα αποθεματικα τους για τα επομενα 12 χρονια,προς οφελος
των ενδιαμεσων σε αυτη την υποθεση και σε βαρος των ασφαλισμενων.Και αυτα,με φοντο το περιφημο "ασφαλιστικο προβλημα",δηλ.την αδυναμια του συστηματος να εγγυηθει τις συνταξεις αυτων που σημερα πληρωνουν εισφορες,περα απο ενα πολυ κοντινο χρονικο οριζοντα.
Περα απ τη δικαστικη διερευνηση του θεματος που βρισκεται υπο εξελιξη,εκεινο που ΔΕΝ υπογραμμιζεται ειναι με τι κριτηρια επιλεγονται οι διοικησεις των ταμειων και τι βαθμους ελευθεριας εχουν στην διαχειρηση της περιουσιας των ασφαλισμενων,αλλα και αν και με τι κριτηρια κρινεται η αποτελεσματικοτητα τους.
Παραδοσιακα οι διοικητες καθοριζονται απ το Υπουργειο Οικονομιας,και ειναι κομματικα στελεχη, πιθανον σχετικα με το χωρο που τοποθετουνται,αλλα συνηθως χωρις περγαμηνες σχετικες με διοικηση τετοιων τεραστιων οργανισμων και συχνοτατα χωρις χρηματοοικονομ.γνωσεις.Τα στελεχη αυτα λαμβανουν μισθους και μπονους για τη διαρκεια της θητειας τους και αποδιδουν ενα επι της ουσιας τυπικο απολογισμο της θητειας τους οταν ειναι ωρα να αναλαβει ο επομενος.Καμια διασυνδεση δεν υπαρχει μεταξυ αμοιβων τους-αποτελεσματικοτητας και αλλωστε οι περισσοτεροι το βλεπουν σαν εφαλτηριο για να "κατελθουν στην πολιτικη"(ειναι αραγε τυχαιο που χρησιμοποειται ο ορος "κατελθουν"?).
Με ορους αγορας,απλα δεν μπορουν να κριθουν,αλλα μικρο το κακο για το Κρατος,αφου προεχει η ευπειθεια των διοικησεων στη βουληση του Υπουργου Οικονομικων και δεν αποτελει πρωτο ζητουμενο η αυξηση της περιουσιας των ασφαλισμενων.Στην ουσια για παρα πολλα χρονια το Κρατος υποχρεωνε τα Ταμεια να εχουν τα διαθεσιμα τους σχεδον ατοκα δεσμευμενα στην Τραπεζα της Ελλαδος ,κλεινοντας τις τρυπες των δημοσιονομικων του σημερα με τις συνταξεις και υγειονομικες παροχες του αυριο.
Καπως ετσι πχ.τα διαθεσιμα του ΝΑΤ δοθηκαν σε 'θαλασσοδανεια" σε εφοπλιστες και το καποτε ανθηρο ταμειο αδυνατει να ανταποκριθει στις υποχρεωσεις του.
Ακομα και σημερα που το καθεστως αυτο εχει σταματησει,παλι οι διορισμενες διοικησεις των ταμειων ανταποδιδουν την υποχρεωση διαθετοντας τα χρηματα των ασφαλισμενων τους οπου τους υποδειχθει.Αλλωστε ποιος θα τους ζητησει το λογαριασμο? Το μυστικο βρισκεται στον κανονισμο βασει του οποιου συγκροτουνται τα Δ.Σ.των Ταμειων:
Προεδρος και τα περισσοτερα μελη απευθειας απ το Υπουργειο Οικονομικων και το εκαστοτε κυβερνων κομμα,1-2 συνδικαλιστικοι εκπροσωποι των ασφαλισμενων(που τουλαχιστον στον βαθμο που προερχονται απ το κομμα που κατεχει την εξουσια παλι ειναι υποχρεωμενοι να συμφωνησουν με τον Προεδρο...),καποιος επισης συνδικαλιστης των εργαζομενων κλπ.
Ολοι αυτοι οι μη επαγγελματιες 'μανατζερ"εχουν περισσοτερα να κερδισουν αξιοποιωντας καταλληλα την "εσωτερικη τους πληροφορηση"/υποδειξεις παρα ασκωντας αποτελεσματικη διοικηση και αυξανοντας την περιουσια του ταμειου.Αλλωστε στην μικρη αγορα της Ελλαδας συχνοτατα μετρουν περισσοτερο οι διασυνδεσεις και τα "κονε"(που εξασφαλιζονται με την ευπειθεια και ενδεχομενως την διαπλοκη) παρα το ιστορικο της αποδοσης των "μανατζερ"στις προηγουμενες θεσεις τους. Και βεβαια με τις προδιαγραφες βασει των οποιων επιλεγονται ειναι απιθανο να εχουν τις ικανοτητες διαχειρησης τετοιων πολυπλοκων και λεπτων θεματων.
Αντι λοιπον να θεσμοθετουν καθε τοσο ορια και ποσοστα του ενεργητικου που μπορει το καθε ταμειο να επενδυσει σε μετοχες(με ποιων τις υποδειξεις?αυτο δεν ερευναται...),δεν ειναι προτιμοτερο να παιρνουν ανεξαρτητους επαγγελματιες διαχειριστες(ξενους οικους) και να συγκρινουν σε τακτα διαστηματα την αποδοση που αυτοι επιτυγχανουν σε συγκριση με τους μεγαλους γενικους δεικτες?
Και επιπλεον ειναι λογικο,ο ελεγχων δηλ.το υπουργειο Οικονομιας) να ειναι ταυτοχρονα ατυπος εντολεας τοποθετησεων και ταυτοχρονα αυτος που διοριζει τους ελεγχομενους?
Δεν υπαρχει δηλαδη πασιδηλη συγκρουση συμφεροντων(conflict of interest)?Ειναι γνωστο οτι μια απο τις σημαντικοτερες αιτιες της ανθησης και γιγαντωσης των ΗΠΑ ειναι η εγκαθιδρυση εξαρχης πολλαπλων αντισταθμιστικων μηχανισμων εξουσιας ωστε να ειναι εξαιρετικα δυσκολο να συγκεντρωθει ολη η ισχυς στα χερια ενος ή ολιγων...Οι founding fathers(Τζεφερσον κλπ)παρα τον ιδεαλισμο τους ειχαν επιγνωση της αχορταγης ανθρωπινης φυσης και ελαβαν προκαταβολικα τα μετρα τους.Εδω,170 χρονια μετα,ειναι πολυ δυσκολο να καταλαβουμε την αναγκη υπαρξης διακρισης και ανεξαρτησιας του ελεγκτη απ τον ελεγχομενο?
ΥΓ. εννοειται βεβαια οτι η ιστορια με τα ομολογα ειναι μαλλον πολυ μικροτερου βεληνεκους απο την καταληστευση των Ταμειων πριν τις εκλογες του 2000,οταν για λογους μικροπολιτικης σκοπιμοτητας διαταχθηκε η ανευ ορων στηριξη του Γενικου Δεικτη περιξ των 5000 μοναδων ωστε να συνεχισθει η ψευδαισθηση οικονομικης ευμαρειας και να κερδηθουν οι εκλογες,οπερ και εγενετο (για να καταληξει μετα ο δεικτης κατω απ τις 2000 μοναδες και κατι δις ευρω απ τις συνταξεις μας στις τσεπες 100-200 ανεξελεγκτων απ τις εποπτικες αρχες επιτηδειων)Ετσι,για να μην ξεχναμε....
Ασχετα με τα κινητρα,η παθογενεια που δινει τετοια δικαιωματα παραμενει και απο κει οφειλουμε να αρχισουμε!
